'Iedereen anders & gelijk', 2007

Leeftijdscategorie: 15-16 jaar
Onderwijsniveau: VMBO en HAVO/VWO
Toepassing: deels klassikaal, deels in groepjes / individueel
Gericht op: kennis, houding, vaardigheden
Te gebruiken bij de vakken: maatschappijleer, creatieve opdrachten (cartoon, strip, rap) evt. bij CKV/kunstvakken

Educatieve waarde: ☺☺☺☺
Amusementswaarde: ☺☺☺☺
Gebruiksvriendelijkheid: ☺☺☺☺

Beschrijving

Het lespakket ‘Iedereen anders & gelijk’ van de Commissie Gelijke Behandeling heeft tot doel jongeren bewust te maken van normen voor gelijke behandeling en discriminatie. Het programma bestaat uit twee lessen van 50 minuten. De eerste les introduceert het thema discriminatie en ongelijke behandeling. Belangrijke begrippen zoals stereotypen, vooroordelen en discriminatie staan centraal. Ook de gelijkebehandelingswetgeving komt aan de orde. Bij deze les hoort een DVD met filmfragmenten die betrekking hebben op de verschillende discriminatiegronden. Verder is er aandacht voor de wijze waarop leerlingen op discriminatie en ongelijke behandeling kunnen reageren. In de tweede les volgt een verdieping van de leerstof die door de leerlingen wordt uitgewerkt via klassikale of groepsopdrachten.

‘Iedereen anders & gelijk’ bestaat uit een docentenhandleiding, een syllabus, een opdrachtenboek en een DVD. Er is een VMBO-versie en een HAVO/VWO-versie beschikbaar.

DVD

De filmpjes op de DVD zijn fragmenten uit het NOS-journaal, PREMtime, Eenvandaag en Netwerk, aangevuld met een muziekclip van Ali B. Ze behandelen actuele thema’s als het anti-Marokkaanse deurbeleid van discotheken, homoseksualiteit op school, ‘te oude’ vakkenvullers in de supermarkt, de toegankelijkheid van het openbaar vervoer voor rolstoelers en het vrouwenlidmaatschap bij de SGP. De filmpjes geven veel voer voor klassengesprekken over verschillende uitingsvormen van discriminatie en uitsluiting.

Het overzicht van filmpjes zoals dat in de docentenhandleiding is opgenomen komt niet helemaal overeen met de filmpjes die op de DVD worden aangetroffen. Filmpje 7 over seksuele intimidatie bij de politie staat niet op de DVD; in plaats daarvan vinden we een filmpje (fragment 6) over vrouwen die minder salaris krijgen dan mannen. Bij dit filmpje zijn in de handleiding geen vragen opgenomen om een klassendiscussie op te starten. De DVD is gemaakt voor gebruik op de computer en werkt minder goed op een DVD-speler.

Opdrachten

De opdrachten in de opdrachtenbundels zijn heel divers qua werkvormen, en steeds worden variatietips gegeven om een opdracht aan te passen. Docenten kunnen zo uit het uitgebreide aanbod datgene kiezen wat het beste bij hen en de klassensituatie past. Aan elke van de zes opdrachten kan in principe een hele les worden besteed, zodat het lesprogramma ook kan worden uitgesmeerd over meer dan twee lessen (al is het iets teveel van het goed om alle opdrachten te doen). In een paar van de opdrachten wordt ingegaan op het spanningsgebied tussen het discriminatieverbod en de vrijheid van meningsuiting: het is jammer dat geen van de filmpjes dit thema behandelt.

Het verdient aanbeveling om als docent zowel het VMBO- als het HAVO/VWO-lespakket aan te vragen, omdat de opdrachtbundels verschillende opdrachten bevatten die onderling uitwisselbaar zijn. De opdracht met spotprenten uit de HAVO-VWO-bundel zal bij VMBO-ers ook in de smaak kunnen vallen. De nogal visuele opdracht met verkeersborden uit de HAVO-VWO-versie zou VMBO-leerlingen zelfs meer kunnen aanspreken dan de beoogde doelgroep.

Syllabus

De syllabus verduidelijkt belangrijke begrippen, vertelt over antidiscriminatiewetgeving en beschrijft de stappen die een slachtoffer of getuige van discriminatie kan ondernemen. Elk hoofdstukje wordt afgesloten met vragen die individueel of klassikaal beantwoord kunnen worden. De syllabus is kleurrijk, helder en voorzien van veel foto’s (van wisselende kwaliteit). Helaas ontvangt de docent hier maar één exemplaar van. Gekopieerd in zwart-wit nodigt deze niet tot lezen uit. De syllabus is te uitgebreid om helemaal klassikaal door te nemen, maar leent zich goed om steekproefsgewijs op terug te vallen bij het bespreken van de opdrachten en filmpjes.

Docentenhandleiding

De docentenhandleiding werd enthousiast ontvangen door het onderwijspanel. Deze is zeer uitgebreid en uitnodigend - soms zelfs op een prettige manier uitdagend - en bevat praktische en originele tips en suggesties.

Conclusie

Een aansprekend en actueel lespakket dat kosteloos ter beschikking wordt gesteld door de Commissie Gelijke Behandeling. Door de vele en gevarieerde lessuggesties is het pakket makkelijk aan te passen aan de wensen van de docent en aan de specifieke klassensituatie. De DVD met televisiefragmenten is tevens geschikt om in andere groepen (jongeren of volwassenen) te gebruiken om een gesprek op gang te brengen.

Het pakket is te leen bij Art.1 onder code 763.07.03 of gratis aan te vragen via secretariaat@cgb.nl.