'Op het 2e gezicht, spel voor een open kijk op je medemens', 2006
Activiteit: Lesmateriaal antidiscriminatie
Bureau voor Maatschappelijke Ontwikkeling i.s.m. ADB regio Haarlem, Amsterdam / Haarlem
Leeftijdscategorie: 10-18 jaar
Onderwijsniveau: bovenbouw PO en alle niveaus VO (eventueel moeilijke vragen voorselecteren)
Toepassing: klassikaal (leerlingen verdeeld in groepen) of in kleine groepjes
Gericht op: kennis
Te gebruiken bij de vakken: maatschappijleer, eventueel aanvullende creatieve opdrachten bij CKV
Voorbereidingstijd: 15 minuten
Educatieve waarde: ☺☺☺
Vormgeving/aantrekkelijkheid: ☺☺☺
Gebruiksvriendelijkheid: ☺☺☺☺☺
Beschrijving
'Op het 2e gezicht' is een kleurrijk vormgegeven gezelschapsspel voor jongeren over vooroordelen, discriminatie en stereotypering.
Het spel bevat een handleiding en vijf sets van elk 25 kaarten en antwoordkaarten. De multiple-choice vragen beslaan drie categorieën:
- rood: situaties (Ikram wil een café in, maar wordt niet binnengelaten vanwege haar hoofddoek, omdat in dat café hoofddeksels verboden zijn. Is dit een terechte weigering?)
- groen: geschiedenis (In 1956 werd in Amerika de rassenscheiding, die daarvoor aanwezig was, verboden door de wet. Wie was degene die de zwarten heeft aangezet om in opstand te komen?)
- blauw: stellingen (Stelling: 'Allochtonen zijn alle gekleurde en donkere mensen in Nederland.' Is dit waar?).
Inhoud
Het theoretisch gedeelte in de handleiding is wat zwak, zo is de definiëring van een vooroordeel ('ongegronde mening') discutabel en worden sommige begrippen in de tekst zelf niet consequent op dezelfde manier uitgelegd.
Inhoudelijk is het spel evenwichtig, verschillende discriminatiegronden (ras, godsdienst, seksuele gerichtheid, sekse) en actuele thema's uit de Nederlandse samenleving komen aan bod.
Bij vraag 99 uit de categorie 'situaties' staat een typefout, er moet staan 'Welke uitspraak is geen vooroordeel?' Vraag 12 over genocide is moeilijk éénduidig te beantwoorden, strikt gezien is het zowel een vorm van racisme als van discriminatie.
Toepassing
In de handleiding wordt aangeraden om eerst een uur te wijden aan de theorie, en daarna één of twee uur voor het spel te nemen. Om alle vragen te behandelen zou je misschien twee uur nodig hebben, maar dit is niet aan te bevelen. Drie kwartier is genoeg, ook als je het spel maar een kwartier speelt is het al leuk. Omdat het niveau van de vragen sterk uiteen loopt is het bij de oudere leerlingen aan te bevelen om de moeilijkste vragen te selecteren en alleen hiermee te spelen, de nummers van deze vragen staan hier onderaan*. Ook kan je de leerlingen zelf de moeilijkste vragen uit te zoeken en deze, bijvoorbeeld in vorm van een shoot-out aan de tegenstander te stellen.
In de handleiding staat niets over het aanwijzen van een spelleider, dit is wel aan te bevelen. Om het spannender te maken kan je de leerlingen voor een echte prijs laten spelen.
Vormgeving
De vormgeving is verzorgd en uitnodigend, de cartoonachtige portretten verwijzen naar diverse bekendheden uit de geschiedenis en de huidige Nederlandse samenleving, het is leuk om samen te kijken hoeveel je er herkent.
Conclusie
Een goed verzorgd en vermakelijk spel, dat dienst kan doen als afsluiting van een lessenserie of projectweek over de multiculturele samenleving.
*Selectie 28 moeilijke vragen:
12, 26, 28, 29, 32, 43, 45, 48, 54, 58, 65, 74, 80, 84, 85, 86, 96, 99, 101, 103, 105, 106, 111, 112, 113, 114, 118, 122, 124






