Dossiers
Activiteiten
'Pas Algemene wet gelijke behandeling aan'
door Dick Houtzager - 21.02.2008
Dossiers: Europa en non-discriminatie, Wet- en regelgeving tegen discriminatie
Het kabinet kan niet langer toestaan dat scholen homo's als docent weigeren. Daarom moet de Algemene wet gelijke behandeling (AWGB) worden aangepast. Dat schrijven vijf organisaties op het terrein van gelijke behandeling, waaronder Art.1, aan minister Ter Horst van Binnenlandse Zaken. De Europese Commissie liet Nederland eind januari weten dat de AWGB op onderdelen niet voldoet aan Europese richtlijnen. De organisaties, die samenwerken in het Platform Artikel 13, ondersteunen deze zienswijze. Het kabinet moet voor 1 april een reactie sturen aan de Europese Commissie.
Volgens de Europese Commissie heeft Nederland bij de omzetting van de zogenaamde Kaderrichtlijn 2000/78/EG uit 2000:
- geen correcte algemene definitie van directe of indirecte discriminatie gegeven;
- indirecte discriminatie op grond van leeftijd niet verboden en
- een algemene uitzondering toegestaan voor bepaalde particuliere werkverhoudingen.
Volgens het Platform Artikel 13, waarin samenwerken Art.1, de Chronisch zieken- en Gehandicaptenraad, E-Quality, Expertisecentrum LEEFtijd en Movisie, is in de tekst van de AWGB en de andere wetten inderdaad te ruime uitzonderingsmogelijkheid opgenomen. Het gaat daarbij met name om de 'enkele-feitconstructie' die in artikel 5, lid 2 AWGB is vastgelegd. De wet geeft aan instellingen op godsdienstige grondslag de vrijheid om aan werknemers eisen te stellen die in het licht van de doelen van de instelling, nodig zijn voor de vervulling van de functie. Daarbij mag het enkele feit van politieke gezindheid, ras, geslacht, nationaliteit, hetero- of homoseksuele gerichtheid of burgerlijke staat niet tot weigering van een sollicitant leiden.
In de praktijk betekent dit dat scholen op bijvoorbeeld reformatorische of islamitische grondslag homoseksuele docenten in bepaalde functies kunnen weren. Het gaat dan vooral om functies die beeldbepalend zijn voor de school: docent godsdienst of maatschappijleer of de functie van rector. Personeel in minder beeldbepalende functies, zoals bijvoorbeeld een kantinemedewerker of een docent wiskunde, mag niet geweigerd worden.
Het komt overigens voor dat scholen indirect onderscheid maken door docenten in spé te laten verklaren dat seksueel verkeer voor medewerkers van de school slechts is toegestaan binnen een huwelijk van een man en een vrouw. Daarmee wordt impliciet kenbaar gemaakt dat homoseksualiteit niet is toegestaan.
Het Platform Artikel 13 vindt dat deze uitzondering te ruim is geformuleerd in relatie tot de Kaderrichtlijn. Daarom sluit het Platform zich aan bij de redenering die Eurocommissaris Spidla in zijn ingebrekestelling weergeeft.
Het Platform meent verder dat de Nederlandse gelijkebehandelingswetten, die nu het begrip 'onderscheid' hanteren, het begrip 'discriminatie' moeten bevatten. Het neutrale begrip 'onderscheid' drukt onvoldoende de ernst van het verschijnsel discriminatie uit. Tevens zou in de wet tegen leeftijdsdiscriminatie een definitie van indirecte discriminatie moeten worden opgenomen.
