Islam in Nederland - Instituut voor Publiek en Politiek, 2002

Materiaal

Het materiaal bestaat uit een krant met achtergrondinformatie en opdrachten (12 pagina’s A3) en een docentenhandleiding (8 pagina’s A4) onder de titel: Jodendom, islam en christendom in Nederland (verschenen in maart 2002 bij het Instituut voor Publiek en Politiek, Amsterdam).

Het materiaal is niet erg duidelijk over de ‘doelgroep’ en het ‘gebruik’. Het lijkt vooral geschikt voor wat ‘rijpere’ jeugd met enige intellectuele bagage, maar het kan net zo goed worden ingezet in gespreks- of cursusgroepen van volwassenen. Misschien is de krant nog het best te gebruiken als hulpmiddel bij het maken van een werkstuk of scriptie, in plaats van als lesmateriaal. Er mist een ‘begrippenlijst’.

Over de krant

Er staat nuttige informatie over de overeenkomsten tussen de verschillende religies in de krant. Het lijkt erop dat daardoor de verschillen wat minder aandacht krijgen. Er is gekozen voor een rustige opbouw met uitgebreide, deugdelijke informatie en dat is maar goed ook. Direct de tegenstellingen en discussies op tafel gooien blijkt na 2 november 2004 nogal contra-productief (melden de panelleden uit de onderwijspraktijk).

De opdrachten zijn over het algemeen nogal ‘verbaal’ (een gesprek voeren, vragen beantwoorden, een discussie houden. . . én een multi-religieuze kalender maken met bijbehorende feestdagen).

Van het Instituut voor Publiek en Politiek zou verwacht mogen worden dat er meer aandacht werd besteed aan allerlei vormen van maatschappelijke participatie, het leveren van een bijdrage aan de samenleving en actieve interactie. Ook valt tegen dat werkelijk ‘hete hangijzers’ nogal zijn vermeden (religie als onderdeel van levende en bewegende culturen; positie van de vrouw in orthodoxe religies [over overeenkomsten gesproken]; eerwraak; homoseksualiteit; abortus en euthanasie bijvoorbeeld).
Het Onderwijspanel raadt aan de krant op bovenstaande thema’s drastisch te herzien en geeft toe dat die suggestie vooral wordt ingegeven door de moord op Theo van Gogh en de nasleep daarvan.

Er worden websites genoemd en een literatuurlijst gegeven; voor beeldmateriaal wordt verwezen naar het lespakket Bruggen bouwen van TELEAC; dat lijkt een ‘grote stap, gauw thuis’ oplossing.

De docentenhandleiding

De docentenhandleiding is nuttig. Geeft voorzet bij: hoe pak ik het aan? De handleiding geeft vooral extra achtergrondinformatie bij de vragen die worden opgeworpen bij de ‘opdrachten’ in het lesmateriaal. De handleiding waarschuwt terecht voor dubbele bodems, valkuilen, onderhuidse gevoelens en oplopende conflicten. Niet duidelijk is waar dan precies op gelet moet worden en hoe te reageren ‘in geval van nood’.

Aandacht voor de maatschappelijke context waarbinnen religie zich een plek en een weg kiest, is wel wenselijk. Aandacht voor verschillende interpretaties van de islam, ook binnen de islam zelf, wordt wel gemist. Vraag is of informatie en toelichtingen wel kloppen en of elk facet wel voldoende belicht is.

Het materiaal is te leen in de Art.1-mediatheek, code 752.02.02.

Beschrijving Onderwijspanel

Het Onderwijspanel ondersteunt Art.1 bij het beoordelen van onderwijs- en voorlichtingsmateriaal op het terrein van discriminatie- en racismebestrijding en interculturalisatie. In het panel zitten docenten, leerlingen en inhoudelijk deskundigen. Zij voorzien het materiaal van commentaar voor potentiële gebruikers in het voortgezet onderwijs en in het middelbaar beroepsonderwijs.