Mijn kind is rechts, wat kan ik doen? Tips voor ouders

Negeer het niet!

U, als ouder kent uw kind goed en kan altijd proberen zijn rechtse mening tegen te gaan. Vooral aan het begin van een extreem-rechtse loopbaan zijn veel ouders geneigd het rechts-extreme gedachtegoed van hun kinderen als een rebelse periode tegen het ouderlijk huis te zien en dus de situatie te bagatelliseren. Of ze kijken beschaamd weg. Sommige ouders staan de uitlatingen van hun kind toe, om de relatie niet in gevaar te brengen of uit angst voor discussie.

• Het is belangrijk de ontwikkeling van uw kind niet uit het oog te verliezen
  Spreek met uw kind over zijn rechts-extreme gedachtegoed en uitlatingen. Vraag wat hem / haar aan deze opvattingen aanspreekt en discussieer met hem over deze uitlatingen.
• Ga ook in uw omgeving met dit thema om
  Als u in uw omgeving open over het rechts-extreme gedachtegoed van uw kind spreekt zult u zien dat, hoewel veel mensen in het begin zullen schrikken, ze vervolgens toch begrip voor uw probleem zullen hebben en u met het omgaan met deze situatie kunnen helpen.

Waarom is uitgerekend mijn kind rechts?

Vaak vragen ouders zich af welke rol ze gespeeld hebben in het ontwikkelen van een rechts-extreme houding of rechts-extreem gedachtegoed bij hun kind. Heeft het een rol gespeeld dat ik om een grapje over Turken heb gelachen? Heb ik zijn uitlatingen te lang genegeerd en er niets van gezegd? Heb ik verzuimd mijn kind kritische waakzaamheid bij te brengen? Welke idolen heeft mijn kind? Ken ik zijn vrienden? Neem ik genoeg tijd voor gesprekken met hem over zijn leven - doelen, problemen en wensen?

• Neem tijd voor uw kind
  Vraag naar hun doelen en wensen, vraag naar dagelijkse gebeurtenissen en de bijbehorende gevoelens van succes of teleurstelling. Wanneer in het dagelijks leven voor deze gesprekken niet genoeg ruimte is, maak dan met een vaste regelmaat een afspraak, waarbij de familie bij elkaar zit en elkaar vertelt over hun belevenissen en met elkaar zaken kan bespreken en bediscussiëren.
• Grenzen stellen?!
  Stel uw kind duidelijke grenzen, maar bespreek deze ook. Grenzen stellen zonder een duidelijke en eerlijke toelichting, kan leiden tot conflicten en gevoelens van onvrede en willekeur bij uw kind. Een gestelde grens zou door uw kind nooit als willekeurig moeten worden ervaren! Het inzicht van uw kind in bepaalde regels is belangrijk. Uw kind leert daardoor grenzen te respecteren en maakt kennis met compromissen.
• Leg grenzen rustig, zakelijk en vooral zonder verwijt aan uw kind uit
  Verklaar uw reden voor bepaalde beperkingen die u oplegt en stel u daarbij redelijk op. Argwaan brengt het onderhandelen over een compromis schade toe. Vermijd opmerkingen die uw kind het gevoel geven dat een gesprek niet mogelijk is.
  Geef vertrouwen en luister naar uw kind. Leg niet alleen uw eigen standpunt uit maar ga ook in op zijn standpunt. Vertrouw er dat uw kind zich aan de onderhandelde grenzen houdt en geef hem een compliment als hij dat doet.

Discussiëren en eerlijk meningen uitwisselen

|Voorbeeld
De 16jarige Bart draagt een bomberjack met een Nederlandse vlag met een Keltisch kruis erop als badge. Hij probeert uit te leggen dat dit alleen een symbool voor Nederland is.
Nadat zijn ouders zich geïnformeerd hebben, roepen zij Bart rustig ter verantwoording en leggen hem uit, dat ze weten dat de badge een teken van extreem-rechtse groepen is. Om deze reden willen ze niet dat Bart deze badge verder op zijn jas heeft, omdat ze het als een verheerlijking van een ideologie zien die aansticht tot haat.
Tijdens de discussie maken de ouders van Bart duidelijk dat ze hem niet het dragen van zijn bomberjack willen verbieden omdat hij de jas graag draagt en ze weten dat hij hem dan misschien stiekem gaat dragen. Bart stemt toe de badge te verwijderen, als hij verder de jas mag dragen.|

• Discussies in de familie zijn meestal gespannen en heel emotioneel
  Vaak hebben kinderen het gevoel niet serieus genomen te worden. Ouders daarentegen willen hun kinderen tegen foute beslissingen en slechte invloeden weren en ze van hun eigen ervaringen laten profiteren.
  Vaak ontbreekt ouders het begrip voor de problemen en ervaringen van de jonge generatie.
  Daarom vatten kinderen de standpunten van hun ouders vaak als betutteling en beperking op.
• De zelfstandigheid van uw kind accepteren
  Accepteer uw kind als een zelfstandig mens, die beslissingen met u bespreekt maar ook moet leren beslissingen zelfstandig te nemen met alle consequenties.
  Is bijvoorbeeld het zakgeld van uw kind op, geef dan geen geld achteraf. Leg hem uit dat hij moet leren beter met zijn geld om te gaan. Laat uw kind de consequenties van zijn gedrag zien, maar verzeker hem steeds van uw ondersteuning als er iets mis gaat.
  Blijf zijn aanspreekpunt, ook als u zich niet in zich beslissingen kan inleven. Verwijten helpen achteraf niet meer.
• Uw kind serieus nemen
  Probeer in discussies rustig en objectief te blijven, ook als uw kind u provoceert of wanneer u boos bent over standpunten van hem. Breng negatieve kritiek op de standpunten van uw kind niet met kreten als ‘Dat is toch stom’. Scheld elkaar niet uit en bestraf uw kind nooit omdat hij een ander standpunt inneemt. Uw kind zal zich door zo’n reactie niet serieus genomen voelen en aan zijn standpunt vasthouden. Streef een uitwisseling van standpunten na, waarbij iedereen gelijkwaardig kan meepraten.
• In de discussie duidelijk zijn
  Bij ideologische of politieke discussies is het noodzakelijk dat ouders een duidelijk standpunt innemen en een discussie over politieke en extreem-rechtse argumenten niet uit de weg gaan. Informeer u over dit soort argumenten en wat u daartegenin kunt brengen. Stel tegelijkertijd regels in voor goede, eerlijke communicatie met elkaar.

Voorbeeld
Tim heeft op school ruzie met een paar klasgenoten. s’ Avonds komt hij naar huis en scheldt over de ‘Kutmarokkanen’ en beweert dat allochtonen te lui zijn om Nederlands te leren. Zijn vader vertelt Tim dat hij zo'n scheldwoord als discriminerend ervaart en vraagt hem dit niet te gebruiken. Hij vraagt Tim waarom hij over deze klasgenoten alleen als 'allochtoon' praat zonder gewoon hun naam te gebruiken. Hij legt hem uit dat de afkomst van zijn klasgenoten niet van belang is voor de ruzie.
Als de vader vraagt naar de reden van de ruzie hoort hij dat iemand van deze scholieren een leugen over Tim verspreid heeft. Zijn vader raadt Tim aan met zijn klasgenoten te spreken en het gerucht te weerleggen.|

• Het beschreven voorbeeld zou overal kunnen gebeuren- in de disco, in een jongerencentrum. Uit zo'n situatie trekken veel jonge mensen aan de hand van bestaande vooroordelen vaak vrij algemene conclusies over ‘allochtonen’. Belangrijk is deze ervaring serieus te nemen en niet te ontkennen. Maar neem de algemene conclusie niet over, spreek deze tegen.
• Leg uw kind zaken uit over de situatie van groepen allochtonen om zo vooroordelen tegen te gaan, om zo begrip te kweken. Reageer altijd op discriminerende uitingen, in iedere situatie. Spreek de persoon die zulke zaken uit direct aan en vraag hem naar het waarom van zijn mening. Verwacht niet dat andere mensen zaken voor u oplossen maar speel zelf uw rol van ouder. Vraag naar de oorzaken van zulke uitingen en corrigeer foute informatie. Zoek samen met uw kind naar oplossingen voor situaties waarin vooroordelen of spanningen tussen groepen een rol spelen. Spreek bijvoorbeeld de jongerenwerkers in het clubhuis op zulke problemen aan of probeer het klimaat op school te verbeteren.

Het leren omgaan met extreem-rechtse uitingen

Vanzelfsprekend hoeft u niet alle boeken over extreem-rechts gelezen hebben om te kunnen deelnemen aan een discussie. Uw kind is ook niet op die manier aan zijn standpunten gekomen.

• Leer uw kind stap voor stap dat zaken ook anders bekeken kunnen worden. Let op dat u tijdens een discussie niet alleen op uw kind reageert maar zelf een actieve rol inneemt en uw kind een stap vooruit probeert te blijven. Corrigeer foute informatie bij uw kind, maar niet door betweterij.
• Ga discussie niet uit de weg, vooral niet over extreem-rechtse onderwerpen. Probeer de tegenstrijdigheden in het extreem-rechtse gedachtegoed duidelijk te maken. Hoe eerder uw kind aan de extreem-rechtse ideologie twijfelt - hoe eerder de ideologische elementen de extreem-rechtse hoek hun aantrekkingskracht verliezen.

Bron:
'Mein Kind ist rechts! Kann ich was tun?' In: 'Mein Kind - Ein Neonazi - Ein Ratgeber für Eltern und Angehörige von RechtsextremistInnen', Exit Elterninitiative, S.60-64, 2002